Historia związana z brakiem nominacji dla Willa Smitha za rolę w filmie „Wstrząs” (ang. Concussion) z 2015 roku stała się jednym z najgłośniejszych punktów zapalnych w debacie o braku różnorodności w Hollywood. Choć oboje małżonkowie głośno wyrażali swoje niezadowolenie, to Jada Pinkett Smith była osobą, która jako pierwsza i najbardziej bezpośrednio zainicjowała publiczny bojkot gali Oscarów, argumentując to brakiem uznania dla osiągnięć kolorowych artystów.

Jada Pinkett Smith i początek bojkotu

W styczniu 2016 roku, po ogłoszeniu nominacji do Oscarów, Jada Pinkett Smith opublikowała w mediach społecznościowych nagranie wideo, które odbiło się szerokim echem na całym świecie. Aktorka wyraziła w nim głęboką frustrację faktem, że po raz drugi z rzędu wszyscy nominowani w kategoriach aktorskich byli biali.

Jada stwierdziła, że osoby kolorowe są często zapraszane na galę, by wręczać nagrody lub zapewniać rozrywkę, ale rzadko ich praca artystyczna jest doceniana najwyższymi wyróżnieniami. Choć w swoim wystąpieniu nie użyła bezpośrednio słowa „rasizm” w każdym zdaniu, jej przekaz był jasny: system przyznawania nagród uznała za wykluczający i niesprawiedliwy ze względu na pochodzenie etniczne. To właśnie jej postawa stała się paliwem dla ruchu #OscarsSoWhite, który w tamtym czasie zdominował dyskusję o przemyśle filmowym.

Stanowisko Willa Smitha

Will Smith, który za rolę dr. Benneta Omalu we „Wstrząsie” otrzymał nominację do Złotego Globu, w pełni poparł decyzję żony. W wywiadzie dla programu „Good Morning America” ogłosił, że nie pojawi się na ceremonii wręczenia Oscarów.

Aktor podkreślał, że jego decyzja nie wynikała wyłącznie z faktu, że on sam nie otrzymał nominacji. Tłumaczył, że czułby się niekomfortowo, siedząc na widowni i legitymizując system, który w jego ocenie nie odzwierciedlał różnorodności i piękna amerykańskiego społeczeństwa. Smith zaznaczył, że Hollywood powinno być liderem zmian, a obecna sytuacja była dla niego krokiem w tył.

Kontekst filmu „Wstrząs” i kontrowersje

Film „Wstrząs” opowiada prawdziwą historię nigeryjskiego lekarza, który odkrył chroniczną traumatyczną encefalopatię (CTE) u zawodników futbolu amerykańskiego, narażając się potężnej organizacji NFL. Krytycy filmowi byli podzieleni co do samej produkcji, ale rola Willa Smitha była powszechnie chwalona za głębię i świetny akcent.

Brak nominacji dla Smitha, w połączeniu z pominięciem obsady filmu „Straight Outta Compton” czy Idrisa Elby za rolę w „Beasts of No Nation”, doprowadził do wrzenia w środowisku filmowym. Warto jednak pamiętać o kilku istotnych faktach:

• Ruch #OscarsSoWhite: Został zapoczątkowany przez aktywistkę April Reign już rok wcześniej, w 2015 roku, ale to bojkot małżeństwa Smithów nadał mu globalny zasięg medialny.
• Reakcja Akademii: Pod wpływem ogromnej presji społecznej i bojkotu gwiazd, Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej ogłosiła historyczne zmiany w swoich strukturach, dążąc do podwojenia liczby kobiet i osób o innym kolorze skóry niż biały wśród swoich członków do 2020 roku.

Ciekawostka o Oscarach i różnorodności

Czy wiesz, że po kontrowersjach z 2016 roku Akademia rzeczywiście przeszła ogromną transformację? W kolejnych latach zaczęliśmy oglądać coraz więcej historycznych momentów, takich jak zwycięstwo filmu „Parasite” (jako pierwszego filmu nieanglojęzycznego w kategorii Najlepszy Film) czy liczne nominacje dla twórców z różnych kręgów kulturowych. Bojkot Jady Pinkett Smith, choć przez niektórych krytykowany jako „reakcja na brak nagrody dla męża”, stał się katalizatorem realnych zmian systemowych w Hollywood.