Jakie masz pytanie?

lub

Za co policjanci chwalą, a za co krytykują seriale paradokumentalne?

realia pracy policji wizerunek policji w mediach błędy w serialach policyjnych
avatar

Gość (83.4.*.*)



Odpowiedź:

Seriale paradokumentalne o tematyce policyjnej od lat cieszą się w Polsce niesłabnącą popularnością. Produkcje takie jak „Gliniarze”, „Policjantki i Policjanci” czy „Sprawiedliwi – Wydział Kryminalny” przyciągają przed ekrany miliony widzów. Jednak to, co dla przeciętnego zjadacza chleba jest emocjonującą rozrywką, dla prawdziwych funkcjonariuszy bywa źródłem zarówno uśmiechu politowania, jak i – rzadziej – uznania. Choć policjanci rzadko zasiadają przed telewizorem, by śledzić losy swoich ekranowych odpowiedników, mają na ich temat wyrobione zdanie.

Za co policjanci mogą pochwalić paradokumenty?

Choć lista krytyki bywa długa, istnieją aspekty, za które mundurowi oceniają te produkcje pozytywnie. Przede wszystkim seriale te ocieplają wizerunek formacji. Pokazują policjantów jako ludzi z krwi i kości, którzy mają swoje życie prywatne, problemy rodzinne i emocje. W świecie, gdzie policja często kojarzy się jedynie z wystawianiem mandatów, pokazanie ludzkiej twarzy funkcjonariusza jest dla środowiska cenne.

Kolejną kwestią jest edukacja społeczna, choć podana w bardzo uproszczonej formie. Serialowe historie często uświadamiają widzom, jak działają oszuści „na wnuczka” czy jakie zagrożenia czyhają w sieci. Policjanci przyznają, że dzięki takim produkcjom niektórzy obywatele stają się bardziej czujni i wiedzą, że pewne sytuacje należy niezwłocznie zgłaszać na numer alarmowy. Paradokumenty promują też nowoczesny sprzęt i techniki kryminalistyczne, co buduje w społeczeństwie poczucie, że policja jest formacją nowoczesną i skuteczną.

Największe grzechy seriali, czyli co irytuje profesjonalistów

Lista zarzutów ze strony prawdziwych policjantów jest znacznie dłuższa niż pochwał. Największym problemem jest całkowite oderwanie od procedur i realiów pracy. W serialu paradokumentalnym od znalezienia zwłok do zatrzymania sprawcy mija zazwyczaj 45 minut (czas trwania odcinka). W rzeczywistości samo zabezpieczanie śladów na miejscu zdarzenia może trwać kilkanaście godzin, a na wyniki badań DNA czy toksykologii czeka się tygodniami, a nie kilka minut, jak pokazuje to ekranowy technik.

Policjanci wytykają twórcom również błędy w taktyce interwencji. Sposób trzymania broni, wchodzenie do pomieszczeń czy dynamiczne zatrzymania w serialach często wyglądają efektownie, ale w rzeczywistości narażałyby życie funkcjonariuszy. Częstym błędem jest też brak odpowiedniego umundurowania lub noszenie go w sposób niechlujny, co w prawdziwej służbie skończyłoby się postępowaniem dyscyplinarnym. Do tego dochodzi kwestia przesłuchań – w telewizji detektywi często krzyczą na podejrzanych, rzucają nimi o ścianę lub stosują szantaż emocjonalny, co w realnym świecie skutkowałoby natychmiastowym wykluczeniem dowodów i problemami prawnymi dla policjanta.

Ciekawostka: efekt CSI w polskim wydaniu

Zjawisko to, znane na całym świecie, dotyka również polskie podwórko. Przez seriale paradokumentalne ofiary przestępstw lub świadkowie mają nierealistyczne oczekiwania wobec policji. Oczekują, że technik „zdejmie odciski palców z powietrza” lub namierzy telefon sprawcy z dokładnością do centymetra w ciągu sekundy. Prawdziwi policjanci muszą później tłumaczyć, że rzeczywistość to przede wszystkim żmudna praca papierkowa, a nie pościgi z piskami opon.

Biurokracja kontra akcja

To, czego w serialach praktycznie nie ma, a co stanowi około 70-80% pracy prawdziwego policjanta, to dokumentacja. W produkcjach telewizyjnych bohaterowie rzadko siedzą przed komputerem, wypełniając stosy protokołów, notatek urzędowych czy kart zdarzeń. W rzeczywistości po każdej spektakularnej akcji następuje wiele godzin pisania, bez którego żadna sprawa nie trafiłaby do sądu. Policjanci śmieją się, że gdyby serial był realistyczny, przez trzy odcinki oglądalibyśmy detektywa walczącego z zacinającą się drukarką i brakiem papieru ksero.

Czy warto patrzeć na seriale okiem eksperta?

Mimo licznych błędów merytorycznych, policjanci rozumieją, że seriale paradokumentalne to przede wszystkim produkt komercyjny. Ich celem nie jest szkolenie nowych kadr, lecz dostarczenie rozrywki. Krytyka ze strony środowiska mundurowego wynika głównie z troski o to, by obywatele nie czerpali wiedzy o prawie i procedurach wyłącznie z ekranu telewizora.

Warto pamiętać, że praca w policji to zawód wysokiego ryzyka, wymagający ogromnej cierpliwości i precyzji, czego dynamiczny montaż telewizyjny nie jest w stanie w pełni oddać. Seriale te należy więc traktować z dużym przymrużeniem oka, ciesząc się akcją, ale mając świadomość, że prawdziwa służba wygląda zupełnie inaczej.

Podziel się z innymi: