Namiętność – to słowo ma w sobie ogromną moc. Dla młodych dorosłych, wkraczających w życie w wieku 18–21 lat, namiętność jest często siłą napędową, ale bywa też źródłem intensywnych emocji i wyzwań. W tym kluczowym okresie, kiedy budujesz swoją niezależność i tożsamość, zrozumienie i umiejętne zarządzanie namiętnością (zarówno tą w związkach, jak i tą życiową) jest absolutnie kluczowe.

Co warto wiedzieć o namiętności? Dwa oblicza intensywności

W języku polskim słowo „namiętność” jest często używane w dwóch głównych kontekstach, które w psychologii są rozróżniane:

1. Namiętność w relacjach (Miłość Namiętna)

To jest ta iskra, którą czujesz na początku związku. Zgodnie z trójczynnikową koncepcją miłości Roberta Sternberga, namiętność (obok intymności i zaangażowania) jest jednym z jej kluczowych elementów.

• Charakterystyka: Namiętność charakteryzuje się silnymi emocjami, pożądaniem i intensywnym pociągiem fizycznym. Na początku związku może objawiać się euforią, idealizacją partnera i silnym pragnieniem bliskości.
• Trwałość: Warto wiedzieć, że namiętność jest zjawiskiem krótkotrwałym i z czasem jej intensywność zazwyczaj słabnie. Nie oznacza to końca miłości, a raczej jej ewolucję w kierunku głębszej intymności (bliskości psychicznej, zaufania) i zaangażowania (świadomej pracy nad związkiem).
• Wiek 18–21: W tym wieku, który jest okresem wczesnej dorosłości, młodzi ludzie rozwijają bardziej dojrzałe podejście do związków, co może wiązać się ze zmniejszeniem ryzyka nieprzemyślanych zachowań seksualnych. Uczysz się, że namiętność to nie to samo co trwała miłość.

2. Pasja życiowa (Siła Napędowa)

To jest to, co napędza Cię do działania, co sprawia, że czujesz, że żyjesz – Twoje zainteresowania, hobby, cele zawodowe. Choć używamy tu słowa „pasja”, jest to ta sama intensywność uczuć, ale skierowana na samorealizację.

• Charakterystyka: Pasja życiowa to intensywne zaangażowanie w jakąś dziedzinę, które daje poczucie sensu, satysfakcji i pozwala na rozwój.
• Wiek 18–21: To czas projektowania wizji swojej przyszłości i dużej potrzeby samorealizacji. Rozwijanie pasji w tym okresie jest kluczowe, ponieważ pomaga określić ścieżkę kariery zawodowej i znaleźć swoje powołanie.

Jak radzić sobie z namiętnością i pasją w młodym dorosłym wieku?

Wczesna dorosłość (18–21 lat) to czas wielkich zmian: opuszczania domu, podejmowania studiów lub pracy, i brania pełnej odpowiedzialności za swoje decyzje. Intensywność emocji jest naturalna, ale wymaga umiejętności zarządzania.

1. Zarządzanie namiętnością w relacjach

Ponieważ namiętność w związku jest intensywna, ale ulotna, kluczowe jest budowanie solidnych fundamentów.

• Nie myl namiętności z miłością: Pamiętaj o koncepcji Sternberga: sama namiętność bez intymności i zaangażowania to tzw. „miłość ślepa” lub zakochanie. Zrozumienie tego pozwala na podejmowanie mądrzejszych decyzji emocjonalnych i ocenę, czy budujesz coś trwałego.
• Skup się na intymności emocjonalnej: Aby związek przetrwał, namiętność musi ewoluować. Pracuj nad bliskością psychiczną: zaufaniem, szacunkiem, wspólnym zrozumieniem, empatią i otwartą komunikacją. To intymność i zaangażowanie są podstawą długotrwałej relacji.
• Uważaj na manipulację: Nigdy nie „graj” seksem ani jego brakiem. Karanie partnera odrzuceniem może prowadzić do poczucia upokorzenia i oddalenia, co nigdy nie służy związkowi.

2. Wykorzystanie pasji jako siły napędowej

Pasja życiowa to Twój największy sprzymierzeniec w budowaniu udanej przyszłości.

• Eksploruj i eksperymentuj: W wieku 18–21 lat masz unikalną możliwość eksperymentowania w wielu rolach i sytuacjach. Wykorzystaj ten czas na próbowanie różnych kursów, wolontariatów, hobby (od programowania po ceramikę czy zielarstwo). To przez eksplorację odkryjesz swoje prawdziwe powołanie.
• Pasja a kariera: Angażowanie się w pasje nie jest stratą czasu, ale inwestycją. Pozwala na zdobycie nowych umiejętności (tzw. kompetencji miękkich) i poszerzenie horyzontów. Często to właśnie pasja staje się siłą napędową rozwoju zawodowego.
• Łącz pasję z rozwojem osobistym: Pasja jest motorem do pokonywania własnych ograniczeń i życia opartego na wartościach. Pamiętaj, że dojrzałość w tym wieku jest definiowana głównie przez czynniki psychiczne, takie jak umiejętność samodzielnego podejmowania decyzji i rozsądek. Pasja pomaga Ci to osiągnąć.

3. Radzenie sobie z intensywnymi emocjami (ogólnie)

Namiętność i pasja to intensywne uczucia. Okres wczesnej dorosłości to czas, kiedy uczucia działają szybciej niż rozsądek, ale są też drogowskazem.

• Praktykuj uważność (mindfulness): Uczucia, takie jak rozczarowanie, złość czy strach, mogą szarpać ciałem. Zamiast natychmiast je uwalniać lub wypierać, daj im przestrzeń i czas. Świadome poświęcanie uwagi emocjom daje Ci wybór i szansę na inną, bardziej konstruktywną reakcję.
• Poszukaj wsparcia, gdy czujesz się przytłoczony: Jeśli trudne emocje przejmują kontrolę nad Twoim życiem, nie wahaj się szukać wsparcia psychologicznego. Młodzi dorośli często potrzebują pomocy, aby skutecznie pokonywać problemy i dążyć do upragnionych celów.
• Buduj świadomość siebie: Otwarcie się na emocje pozwala poznać i lepiej zatroszczyć się o siebie, odkryć, czego naprawdę potrzebujesz w danej sytuacji. To jest fundament mądrości życiowej, która jest kluczowym kryterium dorosłości.

Ciekawostka: Psychologowie zauważają, że wczesna dorosłość (tzw. emerging adulthood) to okres, w którym młodzi ludzie coraz później wchodzą w tradycyjne role społeczne (małżeństwo, posiadanie dziecka). Zamiast tego, kładą nacisk na kryteria psychiczne – samodzielność decyzyjną i dojrzałość emocjonalną – co daje więcej czasu i przestrzeni na rozwijanie osobistych pasji.