Wokół narodowości Edmunda Hillary’ego narosło sporo mitów, głównie dlatego, że jego najsłynniejszy wyczyn był częścią brytyjskiej wyprawy. Odpowiadając bezpośrednio na pytanie: nie, Edmund Hillary nie był Brytyjczykiem. Urodził się 20 lipca 1919 roku w Auckland w Nowej Zelandii i to właśnie z tym krajem był związany przez całe życie. Skąd więc bierze się to częste nieporozumienie?

Dlaczego Edmund Hillary jest kojarzony z Wielką Brytanią?

W 1953 roku, kiedy Hillary i Tenzing Norgay stanęli na dachu świata, Nowa Zelandia była częścią Wspólnoty Narodów (Commonwealth), a sama wyprawa była finansowana i organizowana przez Brytyjczyków. Dowodził nią pułkownik John Hunt. Co więcej, wiadomość o zdobyciu szczytu dotarła do Londynu dokładnie w dniu koronacji królowej Elżbiety II, co Brytyjczycy uznali za wspaniały prezent dla nowej monarchini.

Hillary otrzymał od królowej tytuł szlachecki (Sir), co dodatkowo mogło utwierdzić niektórych w przekonaniu o jego brytyjskim pochodzeniu. Warto jednak pamiętać, że dla Nowozelandczyków Hillary jest absolutną ikoną narodową i jednym z najbardziej rozpoznawalnych obywateli tego kraju w historii.

Co warto wiedzieć o Edmundzie Hillarym?

Hillary to postać niezwykle barwna, a jego życie to materiał na niejeden film przygodowy. Zanim stał się światową ikoną himalaizmu, zajmował się... pszczelarstwem. Razem z bratem prowadził rodzinną pasiekę, co pozwalało mu na pracę sezonową i wyjazdy w góry w pozostałych miesiącach roku. To właśnie ta fizyczna praca na świeżym powietrzu zbudowała jego niesamowitą kondycję.

Partnerstwo z Tenzingiem Norgayem

Warto pamiętać, że Hillary nie dokonałby tego sam. Jego partnerem był Szerpa Tenzing Norgay. Przez lata po ich powrocie media i opinia publiczna dopytywały, który z nich pierwszy postawił stopę na szczycie. Obaj dżentelmeńsko utrzymywali, że zrobili to niemal jednocześnie, jako zespół. Dopiero po latach Tenzing przyznał w swojej autobiografii, że to Hillary był pierwszy, choć dla samego Edmunda nigdy nie miało to większego znaczenia – zawsze podkreślał rolę współpracy.

Nie tylko Mount Everest

Choć Everest przyniósł mu wieczną sławę, Hillary nie osiadł na laurach. Był człowiekiem czynu, którego ciągnęło w nieznane:

• Biegun Południowy: W 1958 roku dotarł do bieguna południowego w ramach Transantarktycznej Wyprawy Wspólnoty Narodów. Był to pierwszy raz, kiedy ktoś dotarł tam pojazdami mechanicznymi (używali zmodyfikowanych traktorów Massey Ferguson!).
• Wyprawa Ocean to Sky: Poprowadził ekspedycję motorówkami w górę rzeki Ganges, od jej ujścia aż do samych źródeł w Himalajach.
• Filantropia: To prawdopodobnie najważniejsza część jego dziedzictwa. Założył fundację Himalayan Trust, dzięki której w regionie Khumbu w Nepalu zbudowano dziesiątki szkół, szpitali, mostów, a nawet lotnisko w Lukli (które dziś nosi imię Hillary-Tenzing Airport).

Ciekawostki o legendarnym wspinaczu

• Twarz na banknocie: Edmund Hillary był jedną z nielicznych osób na świecie (poza monarchami), których wizerunek pojawił się na banknocie jeszcze za ich życia. Jego twarz zdobi nowozelandzką pięciodolarówkę.
• Skromność ponad wszystko: Mimo ogromnej sławy, Hillary pozostał niezwykle skromnym człowiekiem. Często powtarzał, że jest po prostu "przeciętnym pszczelarzem o dużym uporze".
• Tragedia rodzinna: Jego życie nie było wolne od bólu. W 1975 roku w katastrofie lotniczej w Nepalu zginęła jego żona Louise oraz córka Belinda. To tragiczne wydarzenie sprawiło, że jeszcze mocniej poświęcił się pracy charytatywnej na rzecz Szerpów, których nazywał swoimi przyjaciółmi.

Edmund Hillary zmarł w 2008 roku w wieku 88 lat. Do dziś pozostaje symbolem determinacji i dowodem na to, że człowiek z małego miasteczka, dzięki pasji i ciężkiej pracy, może dosłownie i w przenośni sięgnąć chmur. Jeśli więc kiedykolwiek usłyszysz, że był Brytyjczykiem, możesz śmiało sprostować – to dumny "Kiwi", który podbił świat, ale serce zostawił w Himalajach.