Gość (83.30.*.*)
Ewangelista Mateusz w pierwszym rozdziale swojej Ewangelii (Mt 1, 19) określa św. Józefa mianem sprawiedliwego (gr. dikaios). To krótkie, ale niezwykle treściwe słowo stanowi klucz do zrozumienia całej postaci opiekuna Jezusa oraz jego roli w historii zbawienia. Choć współcześnie „sprawiedliwość” kojarzy nam się głównie z literą prawa i sądami, w kontekście biblijnym ma ona znacznie głębsze, duchowe dno.
W języku biblijnym człowiek sprawiedliwy to ktoś, kto żyje w pełnej harmonii z wolą Bożą. Nie chodzi tu tylko o skrupulatne przestrzeganie przykazań, ale o wewnętrzną postawę serca, która łączy wierność prawu z miłosierdziem. Kiedy Mateusz pisze, że Józef był sprawiedliwy, wskazuje na jego niezwykłą delikatność i prawość w sytuacji, która po ludzku wydawała się bez wyjścia.
Józef, dowiadując się o brzemienności Maryi, stanął przed ogromnym dylematem. Zgodnie z ówczesnym Prawem Mojżeszowym, cudzołóstwo mogło być karane śmiercią przez ukamienowanie. Józef jednak, będąc właśnie „sprawiedliwym”, nie chciał narazić Maryi na zniesławienie ani surową karę. Jego sprawiedliwość objawiła się w pragnieniu „oddalenia Jej potajemnie” – szukał rozwiązania, które byłoby zgodne z sumieniem, a jednocześnie pełne miłości i szacunku do drugiego człowieka.
Określenie Józefa mianem sprawiedliwego podkreśla, że był on idealnym kandydatem na ziemskiego opiekuna Syna Bożego. Jego prawość nie była surowa; była to sprawiedliwość, która ufa Bogu nawet wtedy, gdy okoliczności są niezrozumiałe. To właśnie ta cecha pozwoliła mu przyjąć wyjaśnienia anioła, który ukazał mu się we śnie, i bez wahania wziąć Maryję do siebie.
Warto zauważyć, że w Biblii miano „sprawiedliwego” otrzymywały postacie kluczowe, takie jak Noe czy Abraham. Stawiając Józefa w tym gronie, Mateusz sugeruje czytelnikowi, że mamy do czynienia z człowiekiem o wielkiej wierze, który staje się filarem nowej historii, jaką Bóg zaczyna pisać z ludzkością.
Czy wiesz, że św. Józef jest jedyną tak ważną postacią w Nowym Testamencie, która nie wypowiada ani jednego słowa? Ewangelie nie odnotowały żadnej jego wypowiedzi. Jego „sprawiedliwość” wyraża się nie w deklaracjach, ale w konkretnych czynach – w posłuszeństwie, pracy i opiece nad rodziną. To milczenie jest często interpretowane przez teologów jako dowód jego głębokiego życia wewnętrznego i całkowitego skupienia na Bogu.
W ikonografii i malarstwie św. Józef często przedstawiany jest z lilią, która symbolizuje czystość i wybranie przez Boga, ale to właśnie biblijne miano sprawiedliwego stało się fundamentem jego kultu jako patrona ludzi pracy, rodzin oraz dobrej śmierci. Dla wielu chrześcijan Józef jest wzorem tego, jak łączyć codzienne obowiązki z głęboką duchowością.
Podsumowując, biblijna sprawiedliwość Józefa to połączenie wierności zasadom z ogromną wrażliwością na głos Boga i dobro drugiego człowieka. To właśnie ta cecha sprawiła, że stał się on godnym zaufania powiernikiem największej tajemnicy wiary.