Wizerunek Marilyn Monroe jako „słodkiej blondynki” to jeden z najbardziej krzywdzących mitów w historii Hollywood. W rzeczywistości aktorka była osobą niezwykle inteligentną, wrażliwą i spragnioną wiedzy, co najlepiej odzwierciedlała jej imponująca prywatna biblioteka. Kiedy w 1999 roku dom aukcyjny Christie’s wystawił na licytację przedmioty należące do gwiazdy, świat ujrzał kolekcję ponad 400 książek, które świadczyły o jej szerokich horyzontach i literackim wyrobieniu.

Klasyka literatury i wielkie nazwiska

Marilyn Monroe nie kolekcjonowała książek dla ozdoby – wiele z nich nosiło ślady intensywnego czytania, zawierało odręczne notatki i podkreślenia. W jej zbiorach znajdowały się dzieła największych pisarzy wszech czasów. Aktorka szczególnie ceniła literaturę rosyjską, co mogło wynikać z jej fascynacji metodą Stanisławskiego i głębią psychologiczną postaci. Na jej półkach stały m.in.:

• Fiodor Dostojewski – „Bracia Karamazow” (Marilyn marzyła o zagraniu roli Gruszeńki);
• Antoni Czechow – liczne opowiadania i dramaty;
• James Joyce – słynny „Ulisses” (istnieje legendarne zdjęcie Eve Arnold, na którym Marilyn czyta tę trudną lekturę w parku);
• F. Scott Fitzgerald – „Wielki Gatsby”;
• Ernest Hemingway – „Słońce też wschodzi” oraz „Pożegnanie z bronią”.

Poezja, która koiła duszę

Poezja zajmowała szczególne miejsce w sercu Marilyn. Aktorka sama pisała wiersze i krótkie teksty osobiste, w których przelewała na papier swój ból i samotność. Nic dziwnego, że w jej biblioteczce nie mogło zabraknąć tomików mistrzów słowa. Do jej ulubionych autorów należeli:

• Walt Whitman – „Źdźbła trawy” (to jedna z najważniejszych książek w jej życiu);
• William Butler Yeats;
• Rainer Maria Rilke – „Listy do młodego poety”;
• John Keats.

Ciekawostką jest, że Marilyn często nosiła tomiki poezji w torebce, czytając je w przerwach między ujęciami na planie filmowym. Był to dla niej sposób na ucieczkę od zgiełku i stresu związanego z pracą.

Psychologia i filozofia – w poszukiwaniu siebie

Marilyn Monroe przez dużą część życia zmagała się z problemami emocjonalnymi i traumami z dzieciństwa. Jej biblioteka była pełna pozycji z zakresu psychologii i psychoanalizy, co sugeruje, że aktorka usilnie starała się zrozumieć mechanizmy rządzące ludzką psychiką i własnym zachowaniem. W jej zbiorach znajdowały się prace Zygmunta Freuda, a także książki dotyczące rozwoju osobistego i filozofii, takie jak dzieła Bertranda Russella czy Alberta Camusa.

Współcześni autorzy i wpływ Artura Millera

Małżeństwo z dramaturgiem Arturem Millerem z pewnością wpłynęło na jej literackie wybory, choć Marilyn już wcześniej była oczytana. W jej kolekcji znajdowały się liczne sztuki teatralne (w tym oczywiście dzieła Millera i Tennessee Williamsa) oraz książki autorów, z którymi utrzymywała kontakty towarzyskie, jak np. Truman Capote („Śniadanie u Tiffany’ego” – Marilyn bardzo chciała zagrać Holly Golightly, jednak rola ostatecznie trafiła do Audrey Hepburn).

Co jeszcze można było znaleźć na półkach Marilyn?

Biblioteka gwiazdy była niezwykle eklektyczna. Oprócz wielkiej literatury, Marilyn posiadała:

1. Książki kucharskie – uwielbiała gotować i eksperymentować w kuchni.
2. Biografie – interesowało ją życie innych wielkich postaci, m.in. Abrahama Lincolna.
3. Książki o sztuce i ogrodnictwie – ceniła estetykę i spokój, jaki dawało obcowanie z naturą.

Analizując listę książek Marilyn Monroe, wyłania się obraz kobiety o niezwykle chłonnym umyśle, która traktowała literaturę jako narzędzie do samodoskonalenia i ucieczkę od powierzchowności świata, w którym przyszło jej żyć. Jej biblioteka to najlepszy dowód na to, że pod maską ikony popkultury kryła się intelektualistka, której ambicje sięgały znacznie dalej niż blask fleszy.